Gebze'de Nafaka Ödenmiyor: İcra ile Tahsil ve Tazyik Hapsi

Mahkeme nafakaya hükmetti ama karşı taraf düzenli ödemiyor. Bu, boşanma sonrası en sık yaşanan sorunlardan biridir. İyi haber şu: nafaka alacaklısının elinde diğer alacaklardan daha güçlü icra araçları vardır; en etkilisi de ödemeyen borçlunun hapisle karşı karşıya kalabilmesidir. Bu yazıda nafakanın icra yoluyla tahsilini ve tazyik hapsi sürecini adım adım anlatıyoruz.

İlk Adım: İlamlı İcra Takibi

Elinizde bir mahkeme kararı (ilam) veya dava sürerken verilen tedbir nafakası ara kararı vardır. Nafaka ödenmiyorsa, bu karara dayanarak icra dairesinde ilamlı icra takibi başlatılır ve borçluya icra emri tebliğ edilir. Bu takip, hem geçmişte birikmiş hem de bundan sonra işleyecek nafaka için yasal zemini oluşturur. İcra takibinin genel işleyişi için icra takibi rehberimize bakabilirsiniz.

Maaş Haczi ve Diğer Haciz Yolları

Borçlu bir işte çalışıyorsa en pratik yol maaş haczidir. Nafaka alacakları burada önceliklidir: işleyen (cari) nafaka, maaştan öncelikle ve genel borçlardaki dörtte bir (1/4) sınırına tabi olmadan kesilebilir; diğer borçlar için ise 1/4 sınırı uygulanır. Ayrıca borçlunun banka hesapları, aracı ve taşınmazları da haczedilebilir. Maaş haczi oranları için maaş haczi yazımıza göz atın.

Tazyik Hapsi: Nafaka Ödemeyene 3 Aya Kadar Hapis

Nafaka borçlusuna karşı en caydırıcı yol, İcra ve İflas Kanunu'nun 344. maddesindeki tazyik hapsidir. Nafaka hükmüne uymayan (ödemeyen) borçlu, alacaklının şikâyeti üzerine İcra Ceza Mahkemesi tarafından 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılabilir. Bu, adli sicile işleyen bir hapis cezası değil; borçluyu ödemeye zorlayan bir tür "zorlama hapsi"dir. Borçlu borcunu ödediği anda hapis kararı düşer veya infazı durur.

Tazyik Hapsi İçin Şartlar ve Süre

• Önce ilamlı icra takibi başlatılmış ve icra emri borçluya tebliğ edilmiş olmalı,
• Borçlu, tebliğe rağmen nafakayı ödememiş olmalı,
• Şikâyet süresi: Ödenmeyen nafakanın öğrenilmesinden itibaren 3 ay ve her hâlde 1 yıl içinde İcra Ceza Mahkemesi'ne başvurulmalı,
• Borçlu ödeme yaparsa veya alacaklı şikâyetten vazgeçerse ceza düşer,
• Borçlu, gerçek bir ödeme güçsüzlüğü içinde olduğunu ispatlarsa ceza verilmeyebilir.

Birikmiş Nafaka mı, Cari (İşleyen) Nafaka mı?

Bu ayrım önemlidir. Tazyik hapsi, kural olarak icra takibi başlatıldıktan sonra işleyen ve ödenmeyen aylar için uygulanır. Takipten çok önceki döneme ait eski, birikmiş nafaka alacakları için tazyik hapsi yoluna gidilemez; bunlar ancak normal haciz (mal, maaş, banka) yoluyla tahsil edilir. Bu nedenle nafaka ödenmediği anda vakit kaybetmeden takip başlatmak önemlidir.

Nafaka Yetersizse veya Borçlu Yurt Dışındaysa

Nafaka miktarı ihtiyacı karşılamıyorsa ayrıca nafaka artırım davası açılabilir. Borçlu yurt dışında yaşıyorsa tahsil zorlaşsa da imkânsız değildir; uluslararası nafaka anlaşmaları ve istinabe yoluyla süreç yürütülebilir. Nafaka türleri (yoksulluk, iştirak, tedbir) ve hesaplaması için nafaka hesaplama rehberimize bakın.

Gebze'de Nafaka İcra Takibi Nerede Açılır?

Nafaka takiplerinde, borçlunun yerleşim yeri yanında alacaklının (nafakayı alacak tarafın) yerleşim yeri icra dairesi de yetkilidir. Gebze'de oturuyorsanız takibi Gebze İcra Daireleri'nde başlatabilir, tazyik hapsi şikâyetinizi Gebze İcra Ceza Mahkemesi'ne yapabilirsiniz. Bu, çocuğuyla Gebze'de yaşayan ve nafaka alamayan taraf için önemli bir kolaylıktır.

Resmi Kaynaklar

Gebze Adliyesi, e-Devlet (UYAP dosya sorgu) ve Kocaeli Barosu.

Sıkça Sorulan Sorular

Bu makale bilgilendirme amaçlıdır. Somut durumunuz için bir avukat ile görüşünüz.